Meteoryt Agpalilik został odkryty w 1963 roku przez duńskiego geologa Vagna F. Buchwalda na północno-zachodniej Grenlandii. Cztery lata później trafił do Danii, gdzie przez dekady był eksponowany przed Muzeum Historii Naturalnej w Kopenhadze. Teraz, po latach starań, Grenlandia dopięła swego i wynegocjowała zwrot cennego znaleziska.
Jak podkreśliła minister edukacji i kultury Grenlandii Nivi Olsen po spotkaniu ze swoją duńską odpowiedniczką Christiną Egelund, trwają już prace prawne i administracyjne, które mają doprowadzić do sfinalizowania procesu przekazania meteorytu. Koszty transportu pokryje strona duńska.
Znaczenie dla Inuitów
Dla Inuitów meteoryt Agpalilik ma ogromne znaczenie kulturowe i historyczne. Tradycyjnie meteoryty były wykorzystywane przez mieszkańców Grenlandii do wyrobu narzędzi z żelaza, a same skały pełniły również funkcje rytualne. Jak podkreśla ministra Olsen, zwrot meteorytu to nie tylko symboliczny gest, ale także ważny krok w procesie odzyskiwania dziedzictwa przez rdzenną ludność wyspy.
Na razie nie zdecydowano jeszcze, gdzie dokładnie Agpalilik zostanie ustawiony na Grenlandii. Według lokalnej gazety „Sermitsiaq”, trwają rozmowy na temat przyszłej lokalizacji meteorytu.
Nie tylko Agpalilik
Jak podaje Duńska Encyklopedia Narodowa, Agpalilik to jeden z kilku dużych meteorytów, które spadły na północno-zachodnią Grenlandię około 10 tysięcy lat temu. Obecnie znanych jest osiem większych fragmentów o łącznej wadze 58 ton, choć naukowcy przypuszczają, że może być ich więcej. Największy z nich, Ahnighito, ważący aż 31 ton, został w 1897 roku przewieziony do Nowego Jorku przez polarnika Roberta Peary’ego.