- Serbskie władze poinformowały, że przy gazociągu transportującym rosyjski gaz przez Serbię na Węgry znaleziono ładunek wybuchowy.
- Szef węgierskiego MSZ odniósł się do sprawy, mówiąc o "ataku na suwerenność" Węgier.
- Lider opozycyjnej partii TISZA Peter Magyar zasugerował, że incydent mógł być "rządową operacją pod fałszywą flagą".
- Bądź na bieżąco! Wejdź na RMF24.pl.
Szijjarto o "ataku na suwerenność" Węgier
"Otrzymaliśmy zgłoszenie od naszych serbskich przyjaciół, że ktoś próbował wysadzić w powietrze gazociąg w Serbii, który gwarantuje bezpieczeństwo dostaw gazu dla Węgier. Zdecydowanie potępiamy ten najnowszy atak. Podważanie bezpieczeństwa naszych dostaw energii jest atakiem na naszą suwerenność" - napisał Szijjarto na platformie X.
Ponadto dyplomata - w zamieszczonym na Facebooku nagraniu - powiązał niedzielny incydent z ostatnim sporem z Ukrainą dotyczącym dostaw ropy i gazu na Węgry.
W ostatnich dniach i tygodniach Ukraińcy organizowali blokadę naftową (Węgier - przyp. red.), a potem próbowali nałożyć na nas pełną blokadę energetyczną, atakując dronami rurociąg TurkStream. Teraz mamy dzisiejszy incydent - mówił szef węgierskiej dyplomacji, nawiązując do wystosowanych wcześniej w tym tygodniu rosyjskich oskarżeń wobec Kijowa o ostrzał TurkStream i sytuacji wokół rurociągu Przyjaźń.
Rurociąg naftowy Przyjaźń, główny szlak transportujący rosyjską ropę naftową przez Ukrainę na Węgry i Słowację, jest nieczynny od końca stycznia, kiedy został uszkodzony w wyniku rosyjskich ataków. Władze w Kijowie zapewniają, że remont rurociągu trwa, jednak rządy w Budapeszcie i Bratysławie utrzymują, że ukraińskie władze celowo wstrzymują wznowienie tranzytu.
Obronimy bezpieczeństwo naszych dostaw i nie damy się zmusić do kupowania surowców energetycznych drożej i z mniej pewnych źródeł niż obecnie - oświadczył w niedzielę Szijjarto.
Ładunek wybuchowy przy gazociągu
Prezydent Serbii Aleksandar Vuczić ogłosił w niedzielę nad ranem, że na północy kraju - przy gazociągu dostarczającym rosyjski surowiec na Węgry - odkryto ładunek wybuchowy "o dużej sile rażenia", który mógł "zagrozić dużej liczbie osób i spowodować poważne zakłócenia w dostawach gazu".
Vuczić poinformował o sprawie premiera Węgier Viktora Orbana, który zwołał na niedzielne popołudnie nadzwyczajną radę obrony Węgier. "Śledztwo trwa" - zaznaczył Orban.
Gazociąg jest częścią systemu rurociągów Balkan Stream, którym rosyjski gaz ziemny przesyłany jest przez Turcję, Bułgarię i Serbię na Węgry. W lutym Orban nakazał wzmocnienie bezpieczeństwa infrastruktury energetycznej po wielokrotnym oskarżeniu Ukrainy o to, że dąży do zakłócenia dostaw surowców energetycznych na Węgry.
Lider opozycji o potencjalnej "rządowej operacji"
Z kolei lider węgierskiej opozycji Peter Magyar zasugerował w niedzielę, że odkrycie ładunków wybuchowych przy gazociągu łączącym Węgry z Serbią mogło być "rządową operacją pod fałszywą flagą".
"Od tygodni otrzymujemy ostrzeżenia z wielu źródeł, że po wcześniejszych nieudanych operacjach pod fałszywą flagą i spadku poparcia dla Fideszu, Viktor Orban - być może z pomocą Serbii i Rosji - może planować przekroczenie kolejnej granicy. Wiele osób sugerowało, że w Serbii może się coś 'przypadkowo' wydarzyć, być może z udziałem gazociągu, około Wielkanocy, tydzień przed wyborami na Węgrzech. I tak się właśnie stało" - napisał Magyar na platformie X.
Polityk opozycji wezwał przy tym Orbana do "natychmiastowego poinformowania opinii publicznej o tych wydarzeniach i do zaproszenia go na posiedzenie rady obrony". "Niezależnie od tego, kto zorganizował tę prowokację, wynikła sytuacja będzie musiała zostać rozwiązana przez rząd ugrupowania TISZA" - stwierdził przewodniczący tego ugrupowania.
"Wzywam również Viktora Orbana, aby zaprzestał - przynajmniej w okresie świątecznym - siania paniki i zamętu, zgodnie z planami jego rosyjskich doradców" - dodał Magyar.
"Zufanie do służb bezpieczeństwa zostało nadszarpnięte"
Polityk podkreślił w poście, że Orban "nie będzie w stanie zapobiec wyborom w najbliższą niedzielę ani powstrzymać milionów Węgrów przed położeniem kresu najbardziej skorumpowanym dwóm dekadom w historii" Węgier.
"Zaufanie narodu węgierskiego do służb bezpieczeństwa kraju zostało nadszarpnięte serią skandali wywiadowczych ujawnionych w ostatnich tygodniach. Węgrzy mają wszelkie powody, by obawiać się, że ustępujący premier, kierując się radami rosyjskich agentów, próbuje zasiać strach w swoim społeczeństwie poprzez operacje pod fałszywą flagą" - ocenił Magyar.
"Jeśli Orban i jego machina propagandowa wykorzystają tę prowokację do celów kampanii, będzie to równoznaczne z otwartym przyznaniem się, że była to zaplanowana operacja pod fałszywą flagą. Rząd ugrupowania TISZA przeprowadzi kompleksowe i transparentne śledztwo, aby ustalić, kto ponosi polityczną odpowiedzialność za te zbrodnie przeciwko naszemu krajowi" - oświadczył przewodniczący partii TISZA
Ukraińskie MSZ: Nie mamy nic wspólnego z incydentem
Rzecznik MSZ w Kijowie Heorhij Tychyj oświadczył w niedzielę, że Ukraina odrzuca próby powiązania tego kraju z incydentem przy gazociągu w Serbii.
"Kategorycznie odrzucamy próby fałszywego powiązania Ukrainy z incydentem dotyczącym materiałów wybuchowych znalezionych w pobliżu rurociągu TurkStream w Serbii" - napisał Tychyj.
Rzecznik MSZ podkreślił, że Ukraina nie ma z tym zdarzeniem nic wspólnego. "Najprawdopodobniej jest to rosyjska operacja pod fałszywą flagą, stanowiąca część intensywnej ingerencji Moskwy w wybory na Węgrzech" - zaznaczył.
Incydent na tydzień przed wyborami
Do incydentu doszło na tydzień przed wyborami parlamentarnymi na Węgrzech. Główna partia opozycyjna tego kraju, TISZA, wyprzedza Fidesz Orbana w większości niezależnych sondaży. W marcowym badaniu firmy Median uzyskała poparcie na poziomie 58 proc. wśród zdecydowanych wyborców, a Fidesz - 35 proc. Środowe badanie ośrodka 21 Research Center wykazało, że TISZA cieszy się poparciem 56 proc. zdecydowanych wyborców, a ugrupowanie Orbana - 37 proc. Ponad połowa Węgrów obawia się jednak sfałszowania wyborów.