Zdaniem resortu finansów, który zaproponował obniżenie zasiłku pogrzebowego, zmiana ma na celu dostosowanie wysokości świadczenia do średniej wysokości tego zasiłku w innych krajach Unii Europejskiej.
Obecnie zasiłek pogrzebowy odpowiada dwukrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia obowiązującego w dniu śmierci osoby, której koszty pogrzebu zostały poniesione. Kwotę tę ustala się co trzy miesiące na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału. Teraz wynosi ona 6 tys. 395,7 zł.
Resort podkreśla, że polski zasiłek pogrzebowy należy do najwyższych w Europie.
Zgodnie z nowymi przepisami, od marca 2011 r. zasiłek w wysokości 4 tys. zł będzie przysługiwał wszystkim do niego uprawnionym. Obecnie dla niektórych grup społecznych wysokość zasiłku jest uzależniona od przeciętnego wynagrodzenia danej osoby.
Według MF, zmniejszenie zasiłków pozwoli w 2011 r. zaoszczędzić 862,3 mln zł. Z tego w kasie ZUS zostanie 720,9 mln zł, a KRUS - 141,4 mln zł. O ponad 4,2 mln zł będą niższe koszty wypłat z budżetu państwa zasiłków dla służb mundurowych.
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych mówi, że zasiłek pogrzebowy jest jednorazowym świadczeniem przysługującym w razie śmierci m.in. osoby ubezpieczonej lub pobierającej emeryturę lub rentę, a także osoby, która w dniu śmierci nie miała ustalonego prawa do emerytury lub renty, lecz spełniała warunki do jej uzyskania i pobierania.
Zgodnie z informacjami Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, świadczenie przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu. Może go otrzymać także pracodawca, dom pomocy społecznej, gmina, powiat, kościół lub związek wyznaniowy, jeżeli zapłaciły one za pogrzeb.
W przypadku śmierci osoby, która nie została wymieniona w ustawie, zasiłek nie przysługuje. Osoba, która pokryła koszty pogrzebu, może się jednak zwrócić do gminy o ich zwrot. W razie poniesienia kosztów pogrzebu przez więcej niż jedną osobę lub podmiot, zasiłek pogrzebowy ulega podziałowi - proporcjonalnie do poniesionych kosztów pogrzebu.