Po południu na plaży w miejscowości Rusinowo koło Jarosławca (woj. zachodniopomorskie) doszło do niecodziennego znaleziska. Żołnierze Marynarki Wojennej, patrolujący wybrzeże motorówką, zauważyli unoszący się na wodzie obiekt. Po wyciągnięciu go na brzeg okazało się, że to nowoczesny dron, który – jak nieoficjalnie ustalił reporter RMF FM Krzysztof Zasada – jest jedną z najnowszych wersji rosyjskiego bezzałogowca typu Gerbera.
Wcześniej informację o znalezisku potwierdził na platformie X minister obrony narodowej, wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz, podkreślając, że służby natychmiast podjęły działania zabezpieczające. Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych przekazało, że wszystko wskazuje na rosyjskie pochodzenie maszyny.
Rosyjskie ślady na wraku
Jak dowiedział się reporter RMF FM, na elementach poszycia drona znaleziono napisy w języku rosyjskim, zapisane cyrylicą. Eksperci wojskowi, którzy dokonali wstępnych oględzin, porównali konstrukcję z najnowszymi produktami rosyjskiego przemysłu zbrojeniowego. Wszystko wskazuje na to, że mamy do czynienia z nowym modelem rozpoznawczym Gerbera, o czym świadczy także wysoki numer boczny maszyny.
Według wstępnych ustaleń dron nie był wyposażony w głowicę bojową, ale posiadał niewielką ilość materiału wybuchowego, służącą do autodestrukcji w razie zagrożenia przejęciem przez niepowołane osoby. Co istotne, bezzałogowiec jest w bardzo dobrym stanie technicznym, co pozwoli polskim specjalistom dokładnie przeanalizować rozwiązania technologiczne stosowane przez Rosjan.
Komunikat żandarmerii
Zastępca komendanta Żandarmerii Wojskowej w Ustce mjr Tomasz Dawidowicz powiedział podczas wieczornego briefingu, że „identyfikacja obiektu będzie możliwa dopiero po całościowym jego sprawdzeniu”. Teraz, jak przekazał Dawidowicz, „wyspecjalizowane jednostki wojskowe - w tym chemicy, następnie pirotechnicy, a w dalszej kolejności prokurator oraz technicy kryminalistyki Żandarmerii Wojskowej, przystąpią do zbadania tego obiektu”.
Jak zaznaczył, wymagają tego warunki bezpieczeństwa i procedury.
Zapytany, kiedy obiekt zostanie usunięty z plaży odparł, że obecnie nie może stwierdzić, „kiedy i gdzie on trafi, ponieważ procedury z tym związane jednoznacznie nie będą wskazywały, czy jest to obiekt wojskowy, czy jest to obiekt cywilny”. Myślę, że taką decyzję podejmie już prokurator - dodał Dawidowicz.
„Będziemy go bardzo wnikliwie badać”
Wszystko wskazuje na to, że to nie były działania związane z jakimś celem, bo też on nie miał cech uzbrojenia – powiedział Kosiniak-Kamysz. Jak dodał, dron miał bardziej cechy zwiadowcze niż bojowe. Według wiceszefa MON dron został najprawdopodobniej utracony przez Rosję podczas jakiegoś rodzaju prób manewrów nad Morzem Bałtyckim. Na pytanie, czy był wycelowany w Polskę, szef MON odparł: Wszystko będzie (wiadomo) po analizie ostatecznej, ale na ten moment nic na to nie wskazuje.
Kosiniak-Kamysz powiedział też, że dron obecnie jest zabezpieczony i „będziemy go bardzo wnikliwie badać”, bo jest „pewnie jeszcze bardziej zaawansowany niż te, które do tej pory mogliśmy analizować”. To jest bardzo ważne dla Służby Kontrwywiadu Wojskowego, dla wszystkich służb analizujących – podkreślił.
Wszystko wskazuje na to, że to nie były działania związane z jakimś celem, bo też on (przechwycony dron – przyp. red.) nie ma cech uzbrojenia. Miał on bardziej cechy zwiadowcze niż bojowe – powiedział Kosiniak-Kamysz.
Dwa zdjęcia drona
Niedługo po odnalezieniu obiektu, w polskiej infosferze zaczęły krążyć dwa zdjęcia drona. Na jednym z nich znajdował się wrak z żółtymi oznaczeniami na stateczniku pionowym, na drugim – z wyraźnie białymi napisami i oznaczeniem „540”. Zdjęcia przedstawiały drona w różnym położeniu na plaży.
To właśnie drugie ze zdjęć – z białymi napisami i oznaczeniem „540” – było fałszywe. Potwierdza to analiza przeprowadzona przez Hive Moderation, narzędzie do wykrywania obrazów tworzonych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Według narzędzia prawdopodobieństwo, że to zdjęcie powstało przy użyciu AI, wynosi 83,5 proc. Informację tę potwierdził także rzecznik prasowy Dowództwa Operacyjnego RSZ ppłk Jacek Goryszewski.
Zagrożenie coraz bliżej Polski
Wiceszef MON, Cezary Tomczyk, komentując sprawę w Sejmie, podkreślił, że Polska jest dziś celem numer jeden, jeśli chodzi o działania hybrydowe i obserwacyjne ze strony Rosji. Zaznaczył, że podobne incydenty mogą się powtarzać, a społeczeństwo powinno być przygotowane na różne scenariusze. Zaapelował o budowanie odporności społecznej i świadomości zagrożeń płynących ze wschodu.
Ministerstwo Obrony Narodowej zapewniło, że jeśli pojawią się nowe informacje dotyczące drona, zostaną one natychmiast przekazane opinii publicznej.
Rosyjska eskalacja – niepokojące sygnały z Moskwy
Ostatnie wydarzenia wpisują się w szerszy kontekst eskalacji rosyjskich działań w regionie. Premier Donald Tusk podczas specjalnej odprawy służb w niedzielny wieczór podkreślił, że incydenty z udziałem rosyjskich dronów są coraz bliżej polskiej granicy.
Przypomnijmy, że dzień wcześniej rosyjski dron uderzył w lokomotywę techniczną na kolejowym przejściu granicznym Dorohusk-Jagodzin, a kolejny trafił w stację paliw w pobliżu przejścia granicznego.
Władze w Moskwie nie kryją, że rosyjska armia będzie kontynuować działania na całym terytorium Ukrainy. Rzecznik Kremla, Dmitrij Pieskow, w rozmowie z dziennikarzami potwierdził, że wojsko realizuje swoje zadania i nie zamierza ich ograniczać.