- Po więcej aktualnych informacji zapraszamy do RMF24.pl
We wtorek Rada Ławnicza Sądu Najwyższego wydała uchwałę, w której jednoznacznie zakwestionowała legalność powołania Zbigniewa Kapińskiego na stanowisko I prezesa SN. W ocenie Rady, Kapiński został powołany do SN w "wadliwej i nielegalnej procedurze z udziałem niekonstytucyjnej tzw. Krajowej Rady Sądownictwa". Rada podkreśliła, że Kapiński "jedynie uzurpuje sobie miano sędziego SN", a jego wybór na I prezesa nie może być uznany za legalny.
Spór o legalność powołań po reformach PiS
Od czasu reformy Krajowej Rady Sądownictwa i Sądu Najwyższego wprowadzonej przez rząd PiS w 2018 roku, w środowisku sędziowskim trwa spór o legalność powołań sędziów SN. Podział na "starych" i "nowych" sędziów przekłada się na orzecznictwo i funkcjonowanie samego Sądu Najwyższego. Rada Ławnicza podkreśliła, że "legalni sędziowie SN odmówili wzięcia udziału" w Zgromadzeniu Ogólnym, które wyłoniło kandydatów na I prezesa.
W uchwale Rada Ławnicza ostro skrytykowała decyzję prezydenta Karola Nawrockiego o powołaniu Kapińskiego. Według Rady, prezydent "dopuścił się otwarcie, rozmyślnie deliktu konstytucyjnego, za co powinien stanąć przed Trybunałem Stanu lub niezawisłym sądem". Rada oceniła, że działania te "pogłębiają kryzys sądownictwa w Polsce" i wezwała prawników oraz obywateli do obrony Sądu Najwyższego przed "całkowitą nielegalnością".
Rada Ławnicza odniosła się także do kończącej się kadencji Małgorzaty Manowskiej, stwierdzając, że "nigdy nie została legalnie wybrana sędzią SN", a w latach 2020-2026 "uzurpowała sobie funkcję I prezesa SN". Rada zarzuciła jej czerpanie korzyści z powiązań politycznych.
Stanowisko Kancelarii Prezydenta
Rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz, informując o powołaniu Kapińskiego, podkreślał jego doświadczenie i dorobek zawodowy. Zaznaczył, że prezydent Nawrocki uwzględnił osiągnięcia Kapińskiego w pracy sędziowskiej.
W ostatnich latach Małgorzata Manowska wielokrotnie wnioskowała do Senatu o odwołanie ławników SN, którzy odmawiali orzekania w składach z udziałem sędziów powołanych po 2017 roku. Senat nie uwzględnił tych wniosków, a ławnicy pozostali na swoich stanowiskach.
Rada Ławnicza Sądu Najwyższego to organ reprezentujący ławników Sądu Najwyższego, czyli osoby niebędące zawodowymi sędziami, które biorą udział w orzekaniu w niektórych sprawach rozpatrywanych przez Sąd Najwyższy. Ławnicy SN nie wykonują natomiast czynności poza orzekaniem, tj. nie mogą przewodniczyć rozprawom, naradzie ani też wykonywać czynności sędziego poza rozprawą.
Rada Ławnicza jest powoływana spośród ławników SN i pełni funkcję opiniodawczo-doradczą oraz reprezentacyjną wobec innych organów Sądu Najwyższego i instytucji państwowych.