To Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Instytutu Pamięci Narodowej, podlegająca Prokuraturę Generalną RP, podjęła decyzję o ekshumacjach. Zdecydowano się na nie, ponieważ po badaniach na terenie Treblinki wytypowano nieznane do tej pory miejsca pochówku ofiar. Ludzkie szczątki znaleziono w Treblince I - czyli części, która była obozem pracy dla Polaków i Żydów. Do masowych zbrodni dochodziło w Treblince II, ale więźniowie Treblinki I też byli mordowani.
W wywiadzie dla "Rzeczpospolitej" dr Edward Kopówka, dyrektor Muzeum Treblinka wysunął hipotezę, że wytypowane przez badaczy miejsca pochówku mogą pochodzić z "początkowego okresu działalności obozu Treblinka I" - wtedy w obozie przebywali Polacy, Żydzi i Romowie.
Plany IPN wzbudziły tak wielkie kontrowersje, że w sprawę zaangażował się Departament Stanu USA, ponieważ według tradycji żydowskiej zwłoki są nienaruszalne. Według judaizmu, nie powinno się przeprowadzać ekshumacji.
W piśmie, do którego dotarł Onet, Matthew G. Boyse z Biura Stosunków z Europą Departamentu Stanu wskazuje, że plany IPN "wywołają poważne obawy natury religijnej". Boyse pyta polskiego ambasadora Piotra Wilcza jak mają zostać przeprowadzone ekshumacje i wyraża nadzieję, że ekshumacje będą prowadzone "tylko pod warunkiem odpowiednio wcześniej przeprowadzonych konsultacji ze środowiskami żydowskimi w Polsce".
O całą sprawę dziennikarz Onetu Andrzej Stankiewicz zapytał szefa Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Andrzeja Pozorskiego. Prokurator nie chciał odpowiadać na pytania, ale zapewnił, że w piątek zostanie wydany specjalny komunikat w sprawie ekshumacji w Treblince I.
Według informacji Onetu, o kontrowersjach wokół ekshumacji w Treblince nie wiedzą czołowi politycy PiS.