RMF24 RMF FM RMF MAXX RMF CLASSIC RMF ON
RMF24

"Lodowiec zagłady" topnieje coraz szybciej. Wszystko przez "podwodne burze"

Autor: Publikacja: Wtorek, 16 grudnia 2025 (13:31)

Najnowsze badania naukowców rzucają nowe światło na procesy, które przyspieszają topnienie dwóch kluczowych lodowców Antarktydy - w tym słynnego "lodowca zagłady", czyli Thwaitesa. Okazuje się, że za szybkie ubywanie lodu odpowiadają nie tylko długoterminowe zmiany klimatyczne, ale także gwałtowne, krótkotrwałe zjawiska przypominające podwodne burze.

Chcesz widzieć więcej artykułów od RMF24? dodaj w Google

  • Najnowsze badania pokazują, że szybkie topnienie lodowców m.in. Thwaitesa przyspieszają nie tylko zmiany klimatyczne, ale też gwałtowne, krótkotrwałe zjawiska przypominające podwodne "burze".
  • Kluczową rolę odgrywają tzw. submezoskalowe wiry oceaniczne, czyli szybkie, wirujące prądy wodne powstające pod lodowcami.
  • Te podwodne "burze" unoszą cieplejszą wodę z głębi oceanu i kierują ją pod lodowe półki, przyspieszając ich topnienie nawet w ciągu kilku godzin lub dni.
  • W ciągu dziewięciu miesięcy takie zjawiska odpowiadały za aż 20 proc. całkowitej utraty lodu w badanym rejonie.
  • Chcesz być na bieżąco? Wejdź na rmf24.pl.

Co dzieje się pod powierzchnią lodu?

Thwaites, nazywany "lodowcem zagłady" ze względu na potencjalnie katastrofalny wpływ jego rozpadu na poziom mórz, oraz sąsiadujący z nim lodowiec na wyspie Pine, od lat topnieją w zastraszającym tempie.

Najnowsze badania opublikowane w "Nature Geosciences" pokazują, że kluczową rolę odgrywają tu tzw. submezoskalowe wiry oceaniczne - szybkie, wirujące prądy wodne, które powstają, gdy ciepła i zimna woda spotykają się pod lodowcami.

Jak tłumaczą naukowcy, te podwodne "burze" działają jak gigantyczne miksery - unoszą cieplejszą wodę z głębi oceanu i kierują ją bezpośrednio pod lodowe półki, przyspieszając ich topnienie. Co ciekawe, zjawiska te zachodzą w bardzo krótkich odstępach - nawet w ciągu kilku godzin lub dni, a nie miesięcy czy lat, jak dotychczas sądzono.

Efekt domina i groźna pętla sprzężenia zwrotnego

Badacze wykorzystali zaawansowane modele komputerowe oraz dane z instrumentów oceanicznych, by przeanalizować wpływ tych wirów na tempo topnienia lodowców. Okazało się, że w ciągu dziewięciu miesięcy podwodne "burze" odpowiadały za aż 20 proc. całkowitej utraty lodu w badanym rejonie.

Co więcej, naukowcy ostrzegają przed powstaniem niebezpiecznej pętli sprzężenia zwrotnego - im więcej lodu się topi, tym więcej słodkiej, zimnej wody trafia do oceanu, co z kolei napędza kolejne wiry i przyspiesza dalsze topnienie.

Co to oznacza dla świata?

Lodowiec Thwaites sam w sobie zawiera tyle lodu, że jego całkowite stopienie podniosłoby poziom mórz o ponad 60 centymetrów. Jednak jego znaczenie jest jeszcze większe - działa jak korek, który powstrzymuje napływ jeszcze większych mas lodu z wnętrza Antarktydy. Jego rozpad mógłby w efekcie doprowadzić do wzrostu poziomu mórz nawet o 3 metry.

Eksperci podkreślają, że choć badania opierają się głównie na modelach komputerowych, a dostęp do realnych danych z tego rejonu świata jest bardzo ograniczony, to zjawiska te nie mogą być ignorowane. "To kolejny dowód na to, jak skomplikowane i dynamiczne są procesy zachodzące na styku oceanu i lodu" - komentują naukowcy.

Potrzeba dalszych badań

Autorzy badania zgodnie przyznają, że konieczne są dalsze obserwacje i zbieranie danych, by lepiej zrozumieć, jak podwodne "burze" wpływają na lodowce w dłuższej perspektywie. Jednak już teraz wiadomo, że te krótkotrwałe, dynamiczne zjawiska mają ogromne znaczenie dla przyszłości Antarktydy i poziomu mórz na całym świecie.


Źródło: RMF24

Najważniejsze Fakty

Zobacz również

Dalsza część artykułu pod materiałem video: