W zaproponowanym przez rząd Donalda Tuska budżecie na rok 2024 zaszły zmiany, w porównaniu z tym ustalonym we wrześniu, przez rząd Mateusza Morawieckiego. Znaleziono środki na realizację zadań, kosztem rosnącej dziury w budżecie. Uważam, że 500+ czy 800+ stycznia powinniśmy traktować jak pomoc społeczną, nie widzę powodu, żeby wypłacać ją także tym, którzy więcej zarabiają - mówi Marek Zuber.
Co ze świadczeniami socjalnymi?
Program 500+ w zamyśle będący programem mającym na celu zwiększenie dzietności, w rzeczywistości stał się programem socjalnym. Przyznanie świadczeń osobom pracującym mogłoby znacznie wypełnić zwiększającą się lukę pracowniczą. W przyszłym roku na program 800+ wydamy około 63 mld złotych, jednak decyzja o wstrzymaniu programu może spotkać się z utratą głosów w zbliżających się wyborach prezydenckich. Muszą zastanowić się, jak to zrobić, by spełnić obietnice z czasów kampanii wyborczej, a z drugiej strony nie przesadzić z deficytem - mówi Marek Zuber.
Kwota wolna od podatku
Podczas posiedzenia Sejmu nie słyszeliśmy, by rząd miał wrócić do odpisywania składki zdrowotnej od PIT-u, który powinniśmy zapłacić. Wiemy natomiast, że kwota wolna od podatku nie zostanie podniesiona do 60 tys. Zakładam, że spora część z tych pieniędzy, które zostałyby w kieszeniach Polaków po podwyższeniu kwoty wolnej, zostałaby wydana, to oznacza oczywiście podatek VAT (dla budżetu państwa) w związku ze zwiększoną konsumpcją - mówi Marek Zuber.
Trudny rok dla emerytów
Rok 2024 nie będzie łatwym rokiem dla emerytów, ze względu na inflację i fakt, że waloryzacja emerytur miała miejsce dość dawno, bo w marcu tego roku. Od tego czasu wzrosły ceny, a renty i emerytury stoją w miejscu, mimo że rosną wynagrodzenia dla pracowników. Ekspert podkreśla, że świadczeń dla emerytów nie można uzależniać od pracy określonego premiera, a powinny być one czymś stałym i sformułowanym inaczej, niż dotychczas. Powinno się to zapisać jako stałe wsparcie dla emerytów, w szczególności tych, którzy mają niższe dochody, mam na myśli 14 emeryturę przede wszystkim. Trzeba zapewnić finansowanie temu programowi w dłuższym okresie - mówi Marek Zuber.
Świadczenia socjalne a inflacja
Tarcze inflacyjne, zamrażanie cen prądu, gazu i zerowy VAT na żywność mogą sprawić, że inflacja spadnie nawet poniżej 5 proc. jednak ekspert ostrzega, że niedługo potem może ponowie wzrosnąć. Świadczenia, które zapewniał nam poprzedni rząd jak na razie zostaną, czyli zwiększenie 500+ do 800+ oraz 13 i 14 emerytura. Wszystko to są jednak czynniki, które potencjalnie mogą sprzyjać wzrostowi inflacji. Gdyby nie tarcze, inflacja w Polsce wynosiłaby nie 6 proc. tylko prawdopodobnie około 9 proc. i kiedyś wrócimy do tych poziomów. Oczywiście mam nadzieję, że nie doprowadzi to do tak mocnego wzrostu, czyli że będziemy na takim poziomie, że ograniczenie tarczy nie wywinduje nas w okolice 10 proc. No ale kiedyś te tarcze tarcze się skończą. Moim zdaniem trzeba to robić etapami np. najpierw VAT 3 proc. potem 5 proc. - mówi na antenie internetowego Radia RMF24 Marek Zuber, ekonomista i analityk rynków finansowych, ekspert Akademii WSB.
Opracowanie: Wiktoria Krzyżak